۲۰۲۵؛ سالی که دیتاسنترها از پشت‌صحنه بیرون آمدند و به دردسر اصلی مردم تبدیل شدند

تا همین چند سال پیش، دیتاسنترها جزو آن چیزهایی بودند که فقط آدم‌های فنی اسمشان را می‌شنیدند. ساختمان‌هایی بی‌سروصدا، پشت‌صحنه اینترنت، بدون اینکه کسی واقعاً کاری به کارشان داشته باشد.

اما انگار ۲۰۲۵ همه‌چیز را عوض کرد؛ دیتاسنترها از زیر زمین بیرون آمدند، وسط شهرها جا خوش کردند و حالا تبدیل شده‌اند به یکی از جنجالی‌ترین موضوعات آمریکا.

دیتاسنترها چرا ناگهان خبرساز شدند؟

در یک سال گذشته، در ده‌ها ایالت آمریکا اعتراض‌های مردمی علیه ساخت دیتاسنترها شکل گرفته. طبق گزارش سازمان Data Center Watch، الان دست‌کم ۱۴۲ گروه اعتراضی در ۲۴ ایالت فعال هستند که مشخصاً با توسعه دیتاسنترها مخالفت می‌کنند.

دلیل اعتراض‌ها فقط یک چیز نیست:

1. نگرانی‌های زیست‌محیطی
2. ترس از اثرات احتمالی روی سلامت مردم
3. نگرانی از نحوه استفاده از هوش مصنوعی
4. و مهم‌تر از همه: افزایش قبض برق

برای خیلی‌ها این سؤال جدی مطرح شده:

چرا هزینه برق مردم عادی باید خرج دیتاسنترهایی شود که سود اصلی‌شان به جیب غول‌های فناوری می‌رود؟

انفجار دیتاسنترها با انفجار هوش مصنوعی

واقعیت این است که رشد عجیب دیتاسنترها کاملاً با انفجار صنعت AI گره خورده.

طبق آمار اداره سرشماری آمریکا، از سال ۲۰۲۱ تا حالا:

1. هزینه ساخت دیتاسنترها ۳۳۱٪ رشد کرده
2. مجموع سرمایه‌گذاری‌ها به صدها میلیارد دلار رسیده

آن‌قدر پروژه جدید تعریف شده که بعضی کارشناسان می‌گویند اصلاً امکان ساخت همه آن‌ها وجود ندارد.

غول‌های فناوری عقب نمی‌کشند

با وجود این اعتراض‌ها، شرکت‌های بزرگی مثل:

1. Google
2. Meta
3. Microsoft
4. Amazon

برای سال آینده هم برنامه‌های سرمایه‌گذاری سنگین اعلام کرده‌اند که بخش عمده‌اش مستقیم یا غیرمستقیم صرف دیتاسنترها می‌شود.

ماجرا فقط سیلیکون‌ولی هم نیست. در واشنگتن، دولت آمریکا هوش مصنوعی را به یکی از محورهای اصلی سیاست‌هایش تبدیل کرده. پروژه‌ای مثل Stargate که اوایل سال معرفی شد، عملاً چراغ سبز دولت برای گسترش زیرساخت‌های عظیم AI بود؛ چیزی که از آن با عنوان «بازصنعتی‌سازی آمریکا» یاد می‌شود.

وقتی دیتاسنتر می‌رسد به حیاط خانه مردم

مشکل اصلی اینجاست که این پروژه‌ها دیگر دور از چشم مردم نیستند.

مثلاً:

1. در میشیگان، مردم مقابل ساختمان دولت ایالتی تجمع کردند و گفتند: «دیتاسنتر را نمی‌خواهیم توی حیاط‌مان»
2. در ویسکانسین، اعتراض‌ها ظاهراً باعث شده مایکروسافت از ساخت یک دیتاسنتر ۲۴۴ هکتاری عقب‌نشینی کند
3. در کالیفرنیای جنوبی، یک شهر کوچک به‌خاطر نگرانی‌های زیست‌محیطی علیه پروژه دیتاسنتر شکایت قضایی ثبت کرده

سیاست هم وارد بازی شده

ماجرا آن‌قدر جدی شده که بعضی سیاستمدارها معتقدند اعتراض به دیتاسنترها می‌تواند نتیجه انتخابات را عوض کند.

حتی گزارش شده که افزایش قیمت برق، که خیلی‌ها آن را نتیجه مستقیم بوم هوش مصنوعی می‌دانند، ممکن است به یکی از عوامل تعیین‌کننده انتخابات میان‌دوره‌ای ۲۰۲۶ تبدیل شود.

آیا اعتراض‌ها نتیجه داده‌اند؟

طبق گزارش Data Center Watch:

1. حدود ۶۴ میلیارد دلار پروژه دیتاسنتری یا متوقف شده یا به تأخیر افتاده

فعالان می‌گویند فشار مردمی واقعاً اثرگذار بوده و این موج اعتراض‌ها احتمالاً در سال‌های آینده هم ادامه خواهد داشت.

واکنش صنعت تکنولوژی چیست؟

طبیعتاً شرکت‌های فناوری ساکت ننشسته‌اند.

گروه‌هایی مثل National Artificial Intelligence Association شروع کرده‌اند به:

1. لابی با نمایندگان کنگره
2. بردن سیاستمدارها به بازدید دیتاسنترها
3. تبلیغ مزایای اقتصادی این پروژه‌ها برای رأی‌دهنده‌ها

چون یک چیز مشخص است:

آینده هوش مصنوعی بدون دیتاسنترهای عظیم ممکن نیست.

جمع‌بندی: دیتاسنترها، قهرمان یا دردسر قرن جدید؟

دیتاسنترها دیگر فقط یک زیرساخت فنی نیستند؛

آن‌ها حالا به:

1. مسئله اجتماعی
2. موضوع سیاسی
3. دغدغه اقتصادی مردم

تبدیل شده‌اند.

به نظر می‌رسد در سال ۲۰۲۶ هم این نبرد ادامه دارد؛ نبردی بین توسعه سریع هوش مصنوعی و فشار مردم عادی که نمی‌خواهند هزینه آن را از جیب خودشان بدهند.

#دیتاسنتر #هوش_مصنوعی #زیرساخت_دیجیتال #برق #فناوری #اقتصاد_دیجیتال

#DataCenters #ArtificialIntelligence #AIInfrastructure #BigTech #CloudComputing #Meta #Microsoft